5 lời khuyên cho việc cải thiện kỹ năng nghe tiếng Anh

0
964
lời khuyên học tiếng anh

Trên thực tế, sẽ không khó để nhận ra được tầm quan trọng của việc lắng nghe, nó chiếm đến 45% thời gian giao tiếp của người lớn. Chi tiết cuộc khảo sát này chính là khả năng nói chiếm 30% và đọc chiếm 16%, khả năng viết chiếm chỉ 9%.

Nhưng một điều rất dễ nhận thấy nhất tầm quan trọng của khả năng nói, sinh viên (và thậm chí cả giáo viên) thường không chú trọng đến. Tuy nhiên, nói là một thách thức khó nhất trong tất cả các kỹ năng để thành thạo tiếng Anh.

Người nói và hoàn cảnh khách quan của người nghe có thể là nguyên nhân gây ra những khó khăn này. Bên cạnh đó, còn tồn tại nhiều khó khăn mà một cá nhân có thể phải đối mặt trong việc hiểu một cuộc hội thoại, cuộc trò chuyện hoặc bài giảng bằng ngôn ngữ thứ hai (và đôi khi họ còn gặp khó khăn khi nói chuyện bằng tiếng mẹ đẻ).

Điểm qua một vài yếu tố khách quan trên bao gồm diễn giả nói nhanh, thiếu đầu mối trực quan (chẳng hạn như nói trên điện thoại), tiếng ồn, vốn từ vựng hạn chế của người nghe, không có khả năng phân biệt âm thanh khác nhau và thiếu kiến thức về chủ đề.

Ngoài ra, những thách thức do hoàn cảnh khách quan hoặc người nói có thể nằm ngoài tầm kiểm soát của người nghe, tham khảo một vài bí kíp hoặc ‘chiến lược’ mà người học tiếng Anh có thể sử dụng để hỗ trợ cho khả năng nói của mình.

Dự đoán nội dung cuộc trò chuyện

Bí quyết cải thiện khả năng nghe Tiếng Anh

Bạn tưởng tượng vừa mới bật TV, laptop hoặc smartphone. Điều đầu tiên là bạn nhìn thấy một người phụ nữ mặc bộ áo dài đứng trước một tấm bản đồ lớn với các biểu tượng của mặt trời, sấm sét, mây,… Khi đó bạn sẽ nghĩ, đoán điều anh ta đình nói với bạn là gì? Chắc hẳn, bạn cũng như tôi đoán đây là bản tin dự báo thời tiết. Và trong bản tin, bạn sẽ được nghe những từ như ‘nắng’, ‘gió’ và ‘u ám’. Thì có thể bạn sẽ nghe được thì trong tương lai: ‘Thời tiết sẽ mát mẻ, có sương mù’; ‘sẽ có tuyết vào buổi chiều’.

Phụ thuộc vào hoàn cảnh bất kỳ – một tin tức, hoặc có thể là một bài giảng trên giảng đường đại học, hay đơn giản là một cuộc trao đổi trong siêu thị – thực tế bạn có thể dự đoán kiểu ngôn ngữ hay loại từ mà người nói sẽ sử dụng trong cuộc trò chuyện. Bên cạnh đó, kiến thức sâu rộng của chúng ta về thế giới sẽ giúp chúng ta có thể dự đoán được “tất tần tật” loại thông tin mà chúng ta có thể lắng nghe được khi trò chuyện. Bên cạnh đó, khi chúng ta dự đoán chủ đề cuộc nói chuyện khi giao tiếp hoặc một cuộc trò chuyện, và tất cả các từ vựng liên quan đến sẽ được lưu trữ trong bộ não của chúng ta, sẵn sàng để được kích hoạt để hiểu rõ hơn điều mình đang nghe khi giao tiếp.

Thực hành: Nghe hoặc xem chương trình truyền hình đã ghi hoặc từ những video YouTube, tạm dừng sau mỗi vài câu trò chuyện. Bạn hãy thử mạnh dạn dự đoán những gì sẽ xảy ra hoặc những gì người nói có thể nói tiếp theo trong cuộc trò chuyện này.

Bí kíp dành cho bạn: Trường hợp bạn đang tham gia một bài kiểm tra listen, hãy lướt qua các câu hỏi trước và tiếp theo đó cố gắng dự đoán các loại thông tin nào bạn cần để nghe để nắm trọn bộ câu chuyện. Thông thường, một câu hỏi bắt đầu bằng cụm “Có bao nhiêu…?” có thể sẽ yêu cầu bạn lắng nghe một số lượng hay một con số cụ thể nào đó.

Lắng nghe ý chính cuộc trò chuyện

Lắng nghe đoạn hội thoại

Bạn có muốn mình nhập vai một siêu anh hùng giải cứu trái đất. Hãy tưởng bạn là Iron Man bay trên bầu trời. Bay như thế nào? Chiều cao ra sao? có thể thấy toàn bộ khu vực là như thế nào, loại nhà ở trong từng khu vực, dân cư đông đúc như thế nào? Vì vậy, khi nghe, bạn cũng có thể nhận diện được ‘toàn bộ hình ảnh’ nhưng với và kết quả bạn nhận được: một chuỗi thông tin bao gồm hình ảnh. Bên cạnh đó, trong chuỗi thông tin đó, có những từ nội dung (danh từ, động từ và tính từ) có thể giúp bạn hình thành bức tranh toàn cảnh. Điều này được gọi là lắng nghe ý chính cuộc trò chuyện.

Đơn giản hơn cho bạn dễ hình dung: từ ‘thực phẩm’, ‘bạn bè’, ‘ngày nắng’, ‘vui’, ‘công viên’ có ý nghĩa riêng của chúng, nhưng khi bạn nghe các từ theo thứ tự này, bối cảnh được tạo ra là một bữa ăn ngoài trời ở công viên.

Thực hành: Tiến hành tìm một đoạn video có thời lượng ngắn cùng với đó phụ đề về một chủ đề gọi là hot trend được sự quan tâm nhiều người. Bên cạnh đó, việc sử dụng tiêu đề để giúp bạn dự đoán nội dung và tiếp theo đó lắng nghe các từ nội dung đang được đề cập đến. Tiến hành quay lại và nghe lại sự hỗ trợ của phụ đề. Sau khi hoàn thành, hãy kiểm tra bạn đã hiểu bao nhiêu phần trăm trong lần đầu tiên nghe? Duy trì lắng nghe, và thử lại sau một tuần.

Bí quyết: Bản đồ tư duy (mindmap) rất hữu ích trong trường hợp nàyKhi bạn học từ mới, hãy thử nhóm chúng lại với các từ khác được sử dụng trong ngữ cảnh nói tương tự.

Phát hiện từ ngữ báo hiệu

Cũng giống như đèn giao thông trên đường, có biển chỉ dẫn bằng ngôn ngữ giúp chúng ta theo dõi những gì chúng ta đang nghe. Những từ này, liên kết ý tưởng, giúp chúng ta hiểu những gì người nói đang nói về và nơi họ đang nói. Chúng đặc biệt quan trọng trong các bài thuyết trình và bài giảng.

Ví dụ, nếu một giảng viên đại học nói: ‘Tôi sẽ nói về ba yếu tố ảnh hưởng đến hiện tượng nóng lên toàn cầu…’ sau đó bạn có thể nghe cụm từ ‘trước hết’, ‘chuyển sang’ và ‘tóm tắt’ để chỉ ra phần tiếp theo của buổi nói chuyện. Các từ và cụm từ khác có thể hoạt động theo cách tương tự. Ví dụ, để làm rõ (‘nói cách khác’, ‘để đặt nó theo cách khác’); để đưa ra các ví dụ (‘để minh họa điều này’, ‘ví dụ’).

Thực hành: Hầu hết các cuốn sách học dành cho người học tiếng Anh đi kèm với một cái đĩa CD và lời thoại. Tìm ví dụ về bài thuyết trình hoặc bài giảng kinh doanh và xem có bao nhiêu cụm từ báo hiệu bạn có thể xác định (nghe nhiều hơn một lần nếu cần). Sau đó kiểm tra ghi chú của bạn và đối chiếu với lời thoại.

Bí quyết: Trong sổ ghi chép của bạn, các cụm từ báo hiệu nên được nhóm lại theo chức năng và thêm các thành ngữ mới khi bạn bắt gặp chúng.

Lắng nghe từng chi tiết hội thoại

Bạn tưởng bạn là thám tử nổi tiếng Sherlock Home, xem xét kỹ những tòa nhà mà bạn đã thấy trước đó như Iron Man. Trường hợp này, thay vì tham gia vào bức tranh lớn toàn cảnh, bạn đang tìm kiếm một cái gì đó chi tiết và tiếp theo là bạn không cần quan tâm bất cứ điều gì không phù hợp với những gì trong danh sách bạn đang có. Song song với việc nghe chi tiết, bạn quan tâm đến một loại thông tin chi tiết – có lẽ là một số, một đối tượng hay cũng có thể là một cái tên. Và bạn có thể bỏ qua bất kỳ điều gì không có liên quan đến vấn đề của bạn. Khi sử dụng cách này bạn có thể thu hẹp tìm kiếm của mình và nghe được chi tiết cần thiết dành cho bạn.

Một cách hiểu đơn giản hơn, trong bài kiểm tra nghe, nếu bạn được yêu cầu thông tin về tuổi của một người, hãy lắng nghe tập trung vào các từ liên quan đến tuổi tác (năm, năm sinh, già, trẻ,…) hoặc cũng có thể có một số từ đại diện cho tuổi của đối tượng. Trong trường hợp đây là cuộc trò chuyện, thì bạn có thể chờ đợi lắng nghe ai đó bắt đầu câu hỏi với câu hỏi ‘Bao nhiêu tuổi rồi…?’.

Thực hành: Ví dụ: bạn có thể nghe bạn có thể theo dõi tin tức thể thao hoặc báo cáo thời tiết để biết chi tiết về thời tiết để tìm ra kết quả mới nhất. Điều này nhắc bạn rằng hãy chọn một loại thông tin chi tiết bạn muốn thực hành lắng nghe và xem các chương trình mà bạn mong muốn nhận được thông tin đó.

Bí quyết: Trường hợp, bạn đang tham gia một bài kiểm tra, tiếp theo đó, khi bạn nhận được câu hỏi giấy, lướt qua các câu hỏi, tiến hành gạch chân các từ quan trọng và quyết định loại chi tiết bạn đang cần tập trung.

Suy luận ý nghĩa hội thoại

Hiện tại, bạn đang là một khách du lịch đang đi du lịch ở nước ngoài. Và đang trong một nhà hàng, và bạn giao một thẻ tín dụng để thanh toán cho hóa đơn mua hàng của mình, nhưng có vẻ thu ngân như đang nói điều gì đó xin lỗi để đáp lại hành động trước đó của bạn. Cho dù bạn không hiểu được lời họ nói, nhưng bạn có thể kết luận rằng nhà hàng bạn cần phải thanh toán bằng tiền mặt và không nhận thẻ tín dụng. Phương pháp này là kỹ thuật suy luận ý nghĩa: kiến thức về một tình huống để tìm hiểu ý nghĩa và sử dụng manh mối của những gì chúng ta nghe.

Bên cạnh đó, chúng ta có thể phỏng đoán mối quan hệ giữa con người với những từ mà họ đang được sử dụng, mà trên thực tế không phải tìm ra trực tiếp từ lời nói. Chẳng hạn, thực hiện cuộc trò chuyện dưới đây:

A: Duy, Bài tập về nhà em đã hoàn thành chưa?

B: Em đã hoàn thành thưa thầy, nhưng bên con cún nhà em đã gặm nát nó.

A: Haiz. Đây là một lý do né tránh vô cùng tồi tệ. Nếu không học hành chăm chỉ, em sẽ không bao giờ vượt qua bài kiểm tra.

Với bài viết ngày hôm nay, chúng ta có thể suy ra từ việc sử dụng từ ‘các bài kiểm tra’ và ‘bài tập về nhà’ rằng đây là cuộc trò chuyện giữa một giáo viên hay học sinh của mình. Chúng ta có thể tìm ra những gì đang được nói, ai đang nói và những gì đang diễn ra, bằng cách sử dụng các đầu mối theo ngữ cảnh và kiến thức của chúng ta về thế giới.

Thực hành: Tiến hành tìm một video trên YouTube về một chương trình truyền hình nổi tiếng, chẳng hạn như: Friends. Bỏ qua việc xem nó, chỉ cần lắng nghe cuộc đối thoại là đủ. Thực hiện phỏng đoán về những gì đang diễn ra, và hiện tại đang nói và mối quan hệ của họ trong cuộc trò chuyện này là gì? Tiếp theo đó, hãy nghe lặp lại video lần thứ hai kết hợp với việc xem nó. Kiểm tra kết luận của bạn nó hợp lý không?

Bí quyết: Bạn cũng đừng lo lắng nếu không hiểu hết từ lần nghe đầu tiên. Nếu nghe một từ mà bạn không hiểu, hãy thử đoán ý nghĩa của từ đó dựa trên tình huống và ngữ cảnh thực tế. Bạn sẽ càng tiến bộ, khi càng thực hành nhiều!

Chủ đề ngày hôm nay, là những bí quyết để cải thiện kỹ năng nghe tiếng Anh của bạn. Bên cạnh dự đoán nội dung là bí quyết hiệu quả nhất, nhưng nó cần được kết hợp với những kỹ năng đã được liệt kê trên để đạt được kết quả tốt nhất trong giao tiếp tiếng Anh.